Archiwum kategorii: praca na rencie

Renta z tytułu niezdolności do pracy, wypłacana przez ZUS z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Bardzo długi ten tytuł  dzisiejszego wpisu: „Renta z tytułu niezdolności do pracy, wypłacana przez ZUS z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych”. Tak, długi, aż czytać się nie chce;-). Ale zrobiłam to celowo.

Bo słowo „renta” używane jest dziś bardzo często i bywa, że gdy rozmowie posłużymy się słowem „renta” – nasz rozmówca może je rozumieć zupełnie inaczej niż my.

Bo renty bywają różne.

Czymś innym jest renta socjalna, czymś innym, opisywana tutaj renta z tytułu niezdolności do pracy, czymś innym jeszcze jest renta, jaką sąd może orzec w postępowaniu cywilnym.

Także zasady regulujące prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy wypłacanej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych są inne, niż w przypadku renty wypłacanej na podstawie odpowiedzialności cywilnej dowolnego innego ubezpieczyciela, osoby, odpowiedzialnej za powstanie okoliczności, skutkującej orzeczeniem obowiązku wypłaty renty, renty rolniczej, renty wypłacanej na podstawie odpowiednich przepisów ustawy Kodeks Cywilny, a także odrębnych kategorii rent, wypłacanych przez ZUS, jakimi są renta socjalna i renta szkoleniowa.

Renta, o której tu będzie mowa jest świadczeniem pieniężnym wypłacanym przez ZUS, czyli Zakład Ubezpieczeń Społecznych, okresowo, w odstępach jednego miesiąca, osobie, która została oceniona przez lekarza orzecznika ZUS, jako niezdolna do pracy, w rozumieniu przepisów o emeryturach i rentach z FUS, tylko wtedy, jeśli przez wystarczająco długi czas odprowadzała ona składki na ubezpieczenie społeczne (tak zwane „okresy składkowe i nieskładkowe”), i na dodatek stała się niezdolną do pracy we właściwym terminie.

Tak, tak. Nie każdy, kto jest niezdolny do pracy może taką rentę uzyskać i nie każdy, kto odprowadzał składki do ZUSu i zostanie zwolniony z pracy z powodu zbyt długo trwającego L4 może uzyskać prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy.

Zaczynając od podstaw, to podstawowe regulacje prawne dotyczące wypłacanej przez ZUS renty z tytułu niezdolności do pracy zawarte są w art. 57-64 Ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Renta z tytułu niezdolności do pracy przysługuje wyłącznie temu ubezpieczonemu, który spełnił łącznie następujące 3 warunki:

2) ma wymagany okres składkowy i nieskładkowy;
3) niezdolność do pracy powstała dokładnie w wyznaczonych przez ustawę o emeryturach i rentach z FUS okresach. Są one określone w art. 6 ust. 1 pkt 1 i 2, pkt 3 lit. b, pkt 4, 6, 7 i 9, ust. 2 pkt 1, 3-8 i 9 lit. a, pkt 10 lit. a, pkt 11-12, 13 lit. a, pkt 14 lit. a i pkt 15-17 oraz art. 7 pkt 1-3, 5 lit. a, pkt 6 i 12 w/w ustawy, albo nie później niż w ciągu 18 miesięcy od ustania tych okresów.
Odstępstwa od tych rygorystycznych wymogów są niewielkie:
1.  Przepisu, wyznaczającego jedyne okresy powstania niezdolności do pracy, uprawniające do starania się o rentę z tytułu niezdolności do pracy nie stosuje się do ubezpieczonego, który udowodnił okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiety lub 25 lat dla mężczyzny oraz jest całkowicie niezdolny do pracy.
1) 1 rok – jeżeli niezdolność do pracy powstała przed ukończeniem 20 lat;
2) 2 lata – jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 20 do 22 lat;
3) 3 lata – jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 22 do 25 lat;
4) 4 lata – jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 25 do 30 lat;
5) 5 lat – jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 30 lat.
UWAGA
Okres pięcioletni, o którym mowa powyżej, powinien przypadać w ciągu ostatnich 10 lat przed zgłoszeniem wniosku o rentę lub przed dniem powstania niezdolności do pracy.
Do tego dziesięcioletniego okresu nie wlicza się okresów pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej lub renty rodzinnej.
Jeżeli ubezpieczony nie osiągnął wymaganego okresu składkowego i nieskładkowego, warunek posiadania wymaganego okresu uważa się za spełniony, jeżeli spełnia łącznie oba poniższe warunki:
1. został zgłoszony do ubezpieczenia przed ukończeniem 18 lat albo w ciągu 6 miesięcy po ukończeniu nauki w szkole ponadpodstawowej, ponadgimnazjalnej lub w szkole wyższej
oraz
2. do dnia powstania niezdolności do pracy miał, bez przerwy lub z przerwami nieprzekraczającymi 6 miesięcy, pełne okresy składkowe i nieskładkowe.
albo:  udowodnił okres składkowy, o którym mowa w art. 6 ustawy o emeryturach i rentach, wynoszący co najmniej 25 lat dla kobiety i 30 lat dla mężczyzny oraz jest całkowicie niezdolny do pracy.
Prawo do renty może ustać, jeżeli ustąpiła niezdolność do pracy, albo jeżeli upłynął czas, na który renta została orzeczona (w przypadku tzw. renty okresowej).
Jeżeli w ciągu 18 miesięcy od ustania prawa do renty ubezpieczony ponownie stał się niezdolny do pracy, prawo do renty podlega przywróceniu.
Powyższe wymogi, dokładnie wyznaczające jedyny, mający znaczenie dla powstania prawa do renty, okres, w którym powstała niezdolność do pracy, a także odpowiednio długie okresy odprowadzania składek na ubezpieczenie społeczne mają zasadnicze znaczenie dla zaistnienia prawa do ubiegania się o wypłatę renty z tytułu niezdolności do pracy.
Bez ich spełnienia prawo do renty po prostu nie będzie nam przysługiwać.

Zobacz też:

Niezdolność do pracy według przepisów ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Przepisy regulujące zatrudnienie osób z niepełnosprawnością. cz.1.

Renta socjalna

Renta socjalna

Renta socjalna to świadczenie pieniężne, które przysługuje osobie pełnoletniej, o orzeczonej całkowitej niezdolności do pracy, gdy osoba ta z pewnych względów nie uzyskała uprawnień do renty z tytułu niezdolności do pracy.

Zasady oraz tryb przyznawania i wypłaty renty socjalnej określa ustawa z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej. Ustawa ta wskazuje trzy sytuacje, w jakich może przysługiwać renta socjalna. Podział ten uzależniony jest od momentu, w którym powstało naruszenie sprawności organizmu danej osoby, powodujące orzeczenie wobec niej całkowitej niezdolności do pracy.

Renta socjalna przysługuje zatem:
osobie pełnoletniej, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu naruszenia sprawności organizmu, jeżeli naruszenie to powstało:

  1. przed ukończeniem 18 roku życia;

  2. w trakcie nauki w szkole lub szkole wyższej – ale przed ukończeniem 25 roku życia;

  3. w trakcie studiów doktoranckich lub aspirantury naukowej – bez wskazania granicy wieku.

Ustalenia całkowitej niezdolności do pracy dokonuje lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
Podczas podejmowania decyzji lekarz orzecznik ZUS kieruje się zasadami i trybem orzekania, określonym w ustawie z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Okres, na jaki orzeka się rentę socjalną

W zależności od tego, czy całkowita niezdolność do pracy jest orzeczona jako niezdolność trwała lub okresowa, osobie uprawnionej może przysługiwać odpowiednio renta socjalna stała lub renta socjalna okresowa.

Wysokość renty socjalnej uzależniona jest od aktualnych uregulowań wysokości renty z tytułu niezdolności do pracy. Zgodnie z art. 6 ustawy o rencie socjalnej wynosi ona 84 % kwoty najniższej renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy, określonej w ustawie o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Waloryzacja renty socjalnej także następuje na zasadach i w trybie określonych dla emerytur i rent z FUS.

Praca na rencie.

Osoba uprawniona do renty socjalnej może w miarę swobodnie podjąć zatrudnienie. Dzięki pracy na rencie, jeżeli przychód z podjętej działalności będzie podlegał obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, osoba uprawniona do renty socjalnej może po określonym czasie uzyskać i odpowiednio ukształtować prawo do uzyskania renty z tytułu niezdolności do pracy.

Przychód, osiągany przez pracującego i pobierającego rentę socjalną, może jednak w pewnych przypadkach doprowadzić do zawieszenia prawa do renty.

Prawo do renty socjalnej zawiesza się za miesiąc, w którym przychody oznaczone w art. 10 ust. 1-5 ustawy o rencie socjalnej zostały osiągnięte w łącznej kwocie wyższej niż 70 % przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za kwartał kalendarzowy ostatnio ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego do celów emerytalnych.

Kwotę przychodu powodującego zawieszenie renty ogłasza każdorazowo Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych  w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”.

Ostatni Komunikat Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, z dnia 16 maja 2014 r., został ogłoszony w Monitorze Polskim z dnia 22 maja 2014 r. poz. 370. Podaje on kwotę przychodu odpowiadającego 70 % przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za I kwartał 2014 roku. Kwota ta wynosi aktualnie 2726,80 zł.

 

Zobacz też:
Niezdolność do pracy w rozumieniu ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Czy na rencie można pracować?

Przepisy regulujące zatrudnienie osób z niepełnosprawnością-cz. 1

Niezdolność do pracy według przepisów ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Niezdolność do pracy – definicja

Niezdolność do pracy w rozumieniu ustawy o emeryturach i rentach Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (dalej: ustawa o emeryturach i rentach z FUS) oznacza 1. całkowitą lub częściową utratę zdolności do pracy zarobkowej, 2. jeżeli utrata tej zdolności nastąpiła z powodu naruszenia sprawności organizmu i 3. nie rokuje odzyskania zdolności do pracy nawet po przekwalifikowaniu.

Uwaga
Zachowanie  zdolności do pracy w warunkach określonych w przepisach o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych nie stanowi przeszkody do orzeczenia całkowitej niezdolności do pracy.

Możliwość wykonywania pracy zarobkowej w formie telepracy, albo na stanowisku pracy przystosowanym do charakteru niepełnosprawności zatrudnionej osoby nie jest zatem jednoznaczne z rokowaniem odzyskania zdolności do pracy w rozumieniu ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych i nie koliduje z orzeczeniem niezdolności do pracy, uprawniającym do przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy.

Niezdolność do pracy może być całkowita lub częściowa.

Całkowicie niezdolną do pracy jest osoba, która – przy zachowaniu zastrzeżeń, dotyczących przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej – utraciła zdolność do wykonywania jakiejkolwiek pracy.

Częściowo niezdolną do pracy jest osoba, która – przy zachowaniu zastrzeżeń, dotyczących przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej – w znacznym stopniu utraciła zdolność do pracy zgodnej z poziomem posiadanych kwalifikacji.

Obok orzeczenia niezdolności do pracy lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych orzeka także w przedmiocie zdolności do samodzielnej egzystencji.

W przypadku stwierdzenia naruszenia sprawności organizmu w stopniu powodującym konieczność stałej lub długotrwałej opieki i pomocy innej osoby w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych orzeka się niezdolność do samodzielnej egzystencji.

Orzeczenie o niezdolności do pracy.

Orzeczenie o niezdolności do pracy wystawia lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. W orzeczeniu lekarz orzecznik dokonuje oceny niezdolności do pracy, jej stopnia, a także ustala:
1. datę powstania niezdolności do pracy,
2. trwałość lub przewidywany okres niezdolności do pracy,
3. trwałość lub przewidywany okres niezdolności do samodzielnej egzystencji,
4. związek przyczynowy niezdolności do pracy lub śmierci z określonymi okolicznościami,
5. celowość przekwalifikowania zawodowego .

Co do zasady niezdolność do pracy orzeka się na okres nie dłuższy niż 5 lat.
W sytuacji, gdy według wiedzy medycznej nie ma możliwości odzyskania zdolności do pracy przed upływem tego okresu, niezdolność do pracy orzeka się na okres dłuższy niż 5 lat.

Przy ocenie stopnia i przewidywanego okresu niezdolności do pracy oraz rokowania co do odzyskania zdolności do pracy uwzględnia się
1. stopień naruszenia sprawności organizmu,
2. możliwości przywrócenia niezbędnej sprawności w drodze leczenia i rehabilitacji,
3. możliwość wykonywania dotychczasowej pracy lub podjęcia innej pracy,
4. celowość przekwalifikowania zawodowego, biorąc pod uwagę rodzaj i charakter dotychczas wykonywanej pracy, poziom wykształcenia, wiek i predyspozycje psychofizyczne.

Orzeczenie lekarza orzecznika ZUS o niezdolności do pracy stanowi podstawę do wydania decyzji m.in. w sprawie renty z tytułu niezdolności do pracy.

Odwołanie się od orzeczenia lekarza orzecznika ZUS

Osobie zainteresowanej przysługuje sprzeciw od orzeczenia lekarza orzecznika. Sprzeciw można złożyć w ciągu 14 dni od doręczenia orzeczenia. Sprzeciw kieruje się do komisji lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, za pośrednictwem właściwej miejscowo – ze względu na miejsce zamieszkania skarżącego – jednostki organizacyjnej ZUS.

Od orzeczenia może się także odwoływać ZUS. W takim wypadku Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych może w ciągu 14 dni od dnia wydania orzeczenia zgłosić zarzut wadliwości orzeczenia. Zarzut także rozpatruje komisja lekarska Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. O zgłoszeniu zarzutu wadliwości orzeczenia właściwa jednostka organizacyjna ZUS niezwłocznie zawiadamia osobę zainteresowaną.

Szczegółowe zasady i tryb orzekania o niezdolności do pracy reguluje Rozporządzenie Ministra Polityki Społecznej z dnia 14 grudnia 2004 r. w sprawie orzekania o niezdolności do pracy.

Zobacz też wpisy:
Czy na rencie można pracować?
Czy na rencie można pracować? c.d.
Niezdolność do pracy – co to znaczy

 

Czy na rencie można pracować

Niedawno na forum grupy Niepełnosprawni w portalu Goldenline.pl, padło pytanie, cyt.: „Czy dorabianie legalne na etacie przez osobę niepełnosprawną wiąże się z utratą renty?”

Już o tym pisałam. Takie pytania często się jednak powtarzają, odpowiedziałam więc tam i odpowiadam tu – raz jeszcze .

W przypadku renty orzeczonej z tytułu niezdolności do pracy,  wchodzą w grę (m.in.) przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych i ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

art. 4 ust 5 ustawy o rehabilitacji wskazuje, że zaliczenie do znacznego albo umiarkowanego stopnia niepełnosprawności osoby, nie wyklucza możliwości zatrudnienia tej osoby u pracodawcy niezapewniającego warunków pracy chronionej, w przypadkach:
1) przystosowania przez pracodawcę stanowiska pracy do potrzeb osoby niepełnosprawnej;
2) zatrudnienia w formie telepracy.
Kontrolę w zakresie spełniania w/w warunku przeprowadza Państwowa Inspekcja Pracy.

Oznacza to, że obowiązujące przepisy dopuszczają podjęcie zatrudnienia (bez względu na jego prawną formę, n.p. umowa o pracę, umowa zlecenie itp) przez osoby zaliczone nawet do znacznego stopnia niepełnosprawności i z orzeczoną całkowitą niezdolnością do pracy.

Co więcej – nie tylko dopuszczają, ale nawet ustanawiają dofinansowania dla zatrudniających je pracodawców – o tym opowiem kiedy indziej.

Problem interpretacyjny dla lekarzy orzeczników rodzi brzmienie art. 12 ustawy o emeryturach i rentach, który stanowi, ze:
niezdolną do pracy w rozumieniu ustawy jest osoba, która całkowicie lub częściowo utraciła zdolność do pracy zarobkowej z powodu naruszenia sprawności organizmu i nie rokuje odzyskania zdolności do pracy po przekwalifikowaniu (ust. 1).
Całkowicie niezdolną do pracy jest osoba, która utraciła zdolność do wykonywania jakiejkolwiek pracy (ust.2).
Częściowo niezdolną do pracy jest osoba, która w znacznym stopniu utraciła zdolność do pracy zgodnej z poziomem posiadanych kwalifikacji (ust. 3).
Jeżeli jednak tylko na tym przepisie będziemy się opierać, to popełnimy błąd.

Zgodnie bowiem z art. 13 ust. 4 ustawy o emeryturach i rentach zachowanie zdolności do pracy w warunkach określonych w przepisach o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych nie stanowi przeszkody do orzeczenia całkowitej niezdolności do pracy.

Te warunki podałam na początku wypowiedzi.

Jeżeli zatem osoba ze stwierdzoną całkowitą niezdolnością do pracy znajdzie zatrudnienie, a jej stanowisko pracy:

1. będzie przystosowane do jej szczególnych potrzeb, wynikających z niepełnosprawności, bądź

2. będzie to telepraca,

3. a prawidłowość dostosowania stanowiska do potrzeb, wynikających ze stopnia i charakteru niepełnosprawności zatrudnianej osoby, zostanie skontrolowana przez Państwową Inspekcję Pracy,

to takie zatrudnienie nie może stanowić podstawy do ewentualnego podważenia decyzji lekarza orzecznika ZUS o niezdolności do pracy.

Ważne też, że wspomniana akceptacja dostosowania stanowiska pracy do niepełnosprawności przez Państwową Inspekcję Pracy nie jest ustanowiona przez ustawę jako wymóg, bezwzględnie konieczny do takiego zatrudnienia. Ustawa wskazuje jedynie Państwową Inspekcję Pracy jako ten podmiot, który jest uprawniony na zasadzie wyłączności do przeprowadzenia kontroli. Inne podmioty nie mogą tego uczynić. Kontrola przeprowadzona przez podmioty inne, niż Państwowa Inspekcja Pracy, nie będzie miała skutku w zakresie przepisów ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej i zatrudnianiu osób niepełnosprawnych.

Podkreślam jednak – to są ogólne zasady, a każdy przypadek jest indywidualny.
Pozdrawiam i życzę powodzenia.

Jaka firma przyjmie teraplegika?

wpis został przeniesiony z mojego poprzedniego blogu: pracanarencie.blox.pl .

 

W firmie – jak w życiu:) – (jeżeli kierujemy się tzw zdrowym rozsądkiem) robimy to, co jest dla nas opłacalne. Czyli: przynosi nam korzyść – np. finansową lub emocjonalną. Sprawia nam przyjemność, satysfakcję, radość, dumę, pozwala utrzymać się przy życiu itp. Przyczyny, dla których chcemy coś zrobić i uznajemy to za korzyść dla siebie bywają bardzo różne.

Jesteś osobą ze stwierdzoną tetraplegią (orzeczenie lekarza), z takimi „parametrami” możliwości ruchowych (w sensie praktycznym bardzo obniżone możliwości manualne, fizjologiczne i siły mięśni), z orzeczeniem o niepełnosprawności w stopniu znacznym lub/bądź z orzeczonym prawem do renty – zaznacz choć jedną opcję a nawet wszystkie
i chcesz pracować, w sensie robić coś, co potrafisz lub jesteś w stanie się tego nauczyć i otrzymywać za to wynagrodzenie?

Jeśli odpowiedź na te pytania brzmi „TAK” to moja odpowiedź na pytanie: „jaka firma może zatrudnić tetraplegika”, brzmi: „KAŻDA, która będzie chciała”.
A dokładniej : każda firma może przyjąć, w sensie „zatrudnić” taką, jak wyżej opisałam osobę. Nie musi mieć żadnego „szyldu” typu „zakład pracy chronionej”.

Można się zatrudnić na zasadzie telepracy, czyli – upraszczając – pracę wykonujesz we własnym domu kontaktując się z „szefem” przez telefon i/bądź internet
można też swoje obowiązki wykonywać na mejscu, u pracodawcy/szefa, na przystosowanym do rodzaju i stopnia Twojej niepełnosprawności miejscu pracy.

Jeśli podstawą zatrudnienia jest umowa o pracę pracodawca może otrzymać dofinansowanie – zwrot kosztów poniesionych na przystosowanie stanowiska pracy do Twoich potrzeb, zwrot do 90% miesięcznych kosztów Twojego zatrudnienia do wysokości 180% najniższej pensji oraz do 20 % miesięcznych kosztów zatrudnienia pracownika, który ma Tobie pomagać – tak w skrócie.

O kwotach dofinansowania do zatrudnienia osoby niepełnosprawnej przeczytaj TUTAJ:
Zatrudnić osobę niepełnosprawną i otrzymać zwrot kosztów pracy

Szukając dobrego zatrudnienia zdecydowanie lepiej kierować się tym co potrafisz i lubisz robić i pod tym kątem przygotować swoją ofertę (cv, list motywacyjny itd) i tak ukierunkowywać wyszukiwarki.
Gdy wpisujesz „praca dla rencisty/osoby niepełnosprawnej” wyskakują zawyczaj najniżej opłacane prace i do tego prace fizyczne – szukaj tego, co Ciebie interesuje i w czym możesz być dobry i do tych wybranych pracodawców wysyłaj swoje oferty tj zapytania o pracę i umieść siebie w wyszukiwarkach.

Powodzenia.

 

 

Zobacz też:

Czy na rencie można pracować.

Zatrudnić osobę niepełnosprawną i otrzymać zwrot kosztów pracy

Jak wyliczyć możliwy zwrot kosztów zatrudnienia osoby niepełnosprawnej?