Archiwum kategorii: Różne

Czy jest możliwe zatrudnienie w przypadku autyzmu lub zespołu Aspergera? „Linia wsparcia” w Bojanowie, w Ośrodku Rehabilitacyjno-Adaptacyjnym Caritas Diecezji Sandomierskiej

Wykorzystany obrazek pochodzi ze strony http://www.niepelnosprawni.pl/ledge/x/229117

Dziś miałam przyjemność opowiadać o zasadach obowiązujących w przypadku podejmowania zatrudnienia przez osoby niepełnosprawne, a pisząc bardziej precyzyjnie – przez osoby ze stwierdzonym stopniem niepełnosprawności lub z orzeczeniem o niezdolności do pracy*.

Prelekcja została wygłoszona dla beneficjentów zadania publicznego:
„Linia wsparcia” – działania wspierające osoby z autyzmem z całościowym zaburzeniem rozwoju. Etap II. Priorytetowym celem działań w ramach projektu jest zwiększenie samodzielności osób niepełnosprawnych z autyzmem, zwiększenie ich szans na funkcjonowanie w społeczeństwie oraz na pracę zawodową.

Zadanie publiczne zostało sfinansowane ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, a podmiotem prowadzącym projekt jest Caritas Diecezji Sandomierskiej.

Tematem przewodnim konferencji podsumowującej II etap projektu „Linia wsparcia” był szeroko pojęty autyzm.  Wśród słuchaczy były osoby, w przypadku których zdiagnozowano spektrum autyzmu lub zespół Aspergera, ich rodziny, opiekunowie, a także przedstawiciele instytucji, które zajmują się pomocą dla takich osób. W tym zarówno instytucji publicznych, jak i organizacji pozarządowych.

Powiem Państwu, że informacje przedstawione przez prelegentów (m.in. Pani doktor Marzena Pelc – Dymon, specjalista pediatra i psychiatra dziecięcy  i Pani psycholog – dr Justyna Kula-Lic) były niezwykle inspirujące, zawierały ogromną dawkę wiedzy, a film przygotowany jako (nazwa mojego pomysłu;)): „Raport z realizacji projektu” powinien być – moim zdaniem – emitowany codziennie w TV w paśmie największej oglądalności.

O publikacji i dalszym udostępnianiu tych materiałów, w tym materiału przygotowanego przeze mnie – zadecyduje podmiot prowadzący projekt. Ja ze swojej strony mogę jedynie zachwycić się wielkim dziełem, ogromną pracą włożoną w jego realizację i życzyć Wszystkiego Dobrego wszystkim uczestnikom i beneficjentom.
A tymczasem – przesyłam jeden z artykułów, na który trafiłam podczas przygotowywania się do dzisiejszej prelekcji.

To bardzo ciekawy wywiad z Panią Joanną Ławicką, terapeutką, pod wiele mówiącym tytułem „Autyzm: fakty i mity” .

Zachęcam do lektury. – Bardzo warto, bez względu na to, czy macie Państwo w rodzinie lub wśród znajomych osoby z taką diagnozą. Bardzo warto.
I bardzo warto śledzić projekt Caritas Diecezji Sandomierskiej „Linia wsparcia” – działania wspierające osoby z autyzmem, całościowym zaburzeniem rozwoju.

Pozdrawiam serdecznie wszystkich słuchaczy dzisiejszej prelekcji i składam uszanowania dla uczestników, twórców i realizatorów projektu! To wielkie dzieło! 🙂

PS

Zdjęcie obrazujące wpis, pokazuje tzw stan idealny. Są jednak sytuacje, gdy stan osoby znacznie utrudnia jej samodzielne życie bez codziennego wsparcia – także w pracy zawodowej. W takim przypadku – moim zdaniem – bardzo korzystną i przyjazna formą zatrudnienia może być założenie spółdzielni socjalnej.

* Nadobowiązkowo..

Dla zainteresowanych szczegółami mojego wystąpienia – dotyczyło, jak napisałam wyżej – podejmowania zatrudnienia przez osoby niepełnosprawne i zatrudniania osób niepełnosprawnych i z orzeczoną niezdolnością do pracy w świetle obowiązujących przepisów.
Przedstawiłam zasady obowiązujące przy zatrudnianiu osób, wobec których wydane zostały orzeczenia o niezdolności do pracy lub orzeczenia o niepełnosprawności, najważniejsze uprawnienia, jakie przysługują pracownikowi z orzeczeniem o niepełnosprawności i korzyści pracodawcy, który taką osobę zatrudni (kwoty dofinansowania).
W przypadku osób, którym przysługuje renta socjalna, rodzinna lub renta z tytułu niezdolności do pracy zwróciłam uwagę, że osiąganie przychodów przez osoby niepełnosprawne może się wiązać ze zmniejszeniem kwoty wypłacanej renty, a nawet jej zawieszeniem. Przedstawiłam aktualne limity przychodów, jakie w tym zakresie zostały wyznaczone, a także zasady, jakie w tej kwestii obowiązują.

Konferencja odbyła się w Bojanowie, Ośrodku Rehabilitacyjno-Adaptacyjnym Caritas Diecezji Sandomierskiej. To miejsce wydaje się mieć duży potencjał.

Ważna uchwała Sądu Najwyższego – odszkodowanie za dyskryminację przy zwolnieniu z pracy nie jest zależne od wniesienia odwołania od wypowiedzenia

Zdarzyło się komuś z Państwa, albo Państwa znajomych zwolnienie z pracy, co do którego przypuszczaliście, że było z tego powodu, że jesteście/staliście się niepełnosprawni?

Otrzymaliście wypowiedzenie z pracy, albo rozwiązano umowę bez wypowiedzenia, a Państwo/znajomi nawet nie byli w stanie się odwołać? Czuliście się bezsilni. Słabi. Termin upłynął, a odwołanie nie zostało wysłane?  Po jakimś czasie tłucze się myśl, ze „nie powinno się było tej sprawy tak zostawić”?

Całkiem niedawno, bo 28 września 2016 r. zapadła ważna uchwała Sądu Najwyższego:
I.
Wniesienie przez pracownika odwołania od wypowiedzenia (wystąpienie z roszczeniami z tytułu naruszającego prawo wypowiedzenia umowy o pracę na podstawie art. 45 § 1 KP) nie jest warunkiem zasądzenia na jego rzecz odszkodowania z art. 18(3d) KP z tytułu dyskryminującej przyczyny wypowiedzenia lub dyskryminującej przyczyny wyboru pracownika do zwolnienia z pracy.
II.
Pracownik ma siedem dni na wniesienie odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę, a w przypadku rozwiązania umowy bez wypowiedzenia – 14 dni. Jeżeli jednak uważa, że przyczyna wypowiedzenia lub rozwiązania z nim umowy o pracę albo kryterium doboru do zwolnienia zastosowane przez pracodawcę było dyskryminujące, to – nawet jeżeli nie wniósł odwołania od wypowiedzenia albo rozwiązania umowymoże wystąpić z powództwem o odszkodowanie z tytułu naruszenia zasady równego traktowania. Może to zrobić aż do upływu okresu przedawnienia roszczeń dyskryminacyjnych, a nie tylko w ramach siedmio- albo 14-dniowego terminu. Wniesienie odwołania od wypowiedzenia albo rozwiązania umowy nie jest bowiem warunkiem koniecznym zasądzenia na rzecz pracownika takiego odszkodowania.

O co chodzi?

Chodzi o to, że że zgodnie z obowiązującym kodeksem pracy pracownicy powinni być równo traktowani* w zakresie nawiązania i rozwiązania stosunku pracy, warunków zatrudnienia, awansowania oraz dostępu do szkolenia w celu podnoszenia kwalifikacji zawodowych, w szczególności bez względu na płeć, wiek, niepełnosprawność, rasę, religię, narodowość, przekonania polityczne, przynależność związkową, pochodzenie etniczne, wyznanie, orientację seksualną, a także bez względu na zatrudnienie na czas określony lub nieokreślony albo w pełnym lub w niepełnym wymiarze czasu pracy.

Jeżeli uznamy, że zwolnienie zostało spowodowane jedną z powyższych przyczyn, to możemy się odwołać, możemy wnosić m.in. o przywrócenie do pracy. A jeden z przepisów przewiduje dodatkowo możliwość dochodzenia odszkodowania**.

I tu pojawiał się problem, bo sądy miały różną praktykę. Jedne – wymagały, aby zwolniony pracownik, który chce dochodzić odszkodowania, występował z odwołaniem i tylko wtedy dopuszczały możliwość procedowania nad ewentualnym odszkodowaniem, inne – pozwalały dochodzić odszkodowania bez względu na to, czy pracownik odwołał się od wypowiedzenia, czy też nie.

A o co w tym chodzi, tak „po ludzku”?

Chodzi o to, że czasem, z różnych względów, nie mamy siły napisać odwołania, nie mamy siły toczyć boju,  Wzdraga nas na samą myśl. I termin do złożenia odwołania mija. Czasem rozchorujemy się na tyle, że nawet nie dajemy rady szukać kogoś, kto by za nas takie odwołanie napisał. A jak nawet się za to weźmiemy, to – ups – przeoczyliśmy termin. A jak napisaliśmy odwołanie, to w ogóle nie poruszyliśmy w nim problemu dyskryminacji, albo nie wnieśliśmy o odszkodowanie.

Taka sytuacja wpłynęła przed Sąd Najwyższy.

Zwolniona pracownica odwołała się od wypowiedzenia. W swoim odwołaniu podważała przyczyny, które wskazano w wypowiedzeniu uowy o pracę. Jej argument nie znalazły jednak poparcia w oczach sądu. Odwołanie oddalono. Sprawa została zakończona prawomocnie.

I w takiej sytuacji, po przetoczeniu się całej, długiej batalii – pracownica zauważyła, że nie podniosła jeszcze jednego argumentu – naruszenia zasady równego traktowania> W tym przypadku – dyskryminacji ze względu na wiek. I wystąpiła z nowym powództwem, tym razem – o odszkodowanie  z tytułu naruszenia zasady równego traktowania w zatrudnieniu.

Sąd Rejonowy uznał powództwo za niezasadne i oddalił. Sąd Okręgowy uznał powództwo za niezasadne (choć z innych przyczyn, niż te, które wskazał Rejonowy) i powództwo oddalił. I tak sprawa dotarła aż do Sądu Najwyższego.

Sprawa okazała się na tyle istotna i skomplikowana, że analizujący sprawę skład sędziowski wystąpił do poszerzonego składu Sądu Najwyższego o rozstrzygnięcie przedstawionego zagadnienia prawnego. Mianowicie: „Czy koniecznym warunkiem zasądzenia na rzecz pracownika odszkodowania z art. 18[3d] k.p. z tytułu dyskryminującej przyczyny wypowiedzenia (dyskryminującej przyczyny wyboru pracownika do zwolnienia) jest wcześniejsze wniesienie przez pracownika odwołania od wypowiedzenia (wystąpienie z roszczeniami z tytułu naruszającego prawo wypowiedzenia umowy o pracę na podstawie art. 45 § 1 k.p.)?”

Poszerzony skład Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego – Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 28 września 2016 r. w sprawie oznaczonej sygn. III PZP 3/16 stwierdził jednoznacznie, że wniesienie przez pracownika odwołania od wypowiedzenia (wystąpienie z roszczeniami z tytułu naruszającego prawo wypowiedzenia umowy o pracę na podstawie art. 45 § 1 KP) nie jest warunkiem zasądzenia na jego rzecz odszkodowania z art. 18(3d) KP z tytułu dyskryminującej przyczyny wypowiedzenia lub dyskryminującej przyczyny wyboru pracownika do zwolnienia z pracy.

 

Legenda:

*
Art. 18[3a] kodeksu pracy
§ 1. Pracownicy powinni być równo traktowani w zakresie nawiązania i rozwiązania stosunku pracy, warunków zatrudnienia, awansowania oraz dostępu do szkolenia w celu podnoszenia kwalifikacji zawodowych, w szczególności bez względu na płeć, wiek, niepełnosprawność, rasę, religię, narodowość, przekonania polityczne, przynależność związkową, pochodzenie etniczne, wyznanie, orientację seksualną, a także bez względu na zatrudnienie na czas określony lub nieokreślony albo w pełnym lub w niepełnym wymiarze czasu pracy.
§ 2. Równe traktowanie w zatrudnieniu oznacza niedyskryminowanie w jakikolwiek sposób, bezpośrednio lub pośrednio, z przyczyn określonych w § 1.
§ 3. Dyskryminowanie bezpośrednie istnieje wtedy, gdy pracownik z jednej lub z kilku przyczyn określonych w § 1 był, jest lub mógłby być traktowany w porównywalnej sytuacji mniej korzystnie niż inni pracownicy.
§ 4. Dyskryminowanie pośrednie istnieje wtedy, gdy na skutek pozornie neutralnego postanowienia, zastosowanego kryterium lub podjętego działania występują lub mogłyby wystąpić niekorzystne dysproporcje albo szczególnie niekorzystna sytuacja w zakresie nawiązania i rozwiązania stosunku pracy, warunków zatrudnienia, awansowania oraz dostępu do szkolenia w celu podnoszenia kwalifikacji zawodowych wobec wszystkich lub znacznej liczby pracowników należących do grupy wyróżnionej ze względu na jedną lub kilka przyczyn określonych w § 1, chyba że postanowienie, kryterium lub działanie jest obiektywnie uzasadnione ze względu na zgodny z prawem cel, który ma być osiągnięty, a środki służące osiągnięciu tego celu są właściwe i konieczne.
§ 5. Przejawem dyskryminowania w rozumieniu § 2 jest także:
1) działanie polegające na zachęcaniu innej osoby do naruszenia zasady równego traktowania w zatrudnieniu lub nakazaniu jej naruszenia tej zasady;
2) niepożądane zachowanie, którego celem lub skutkiem jest naruszenie godności pracownika i stworzenie wobec niego zastraszającej, wrogiej, poniżającej, upokarzającej lub uwłaczającej atmosfery (molestowanie).
§ 6. Dyskryminowaniem ze względu na płeć jest także każde niepożądane zachowanie o charakterze seksualnym lub odnoszące się do płci pracownika, którego celem lub skutkiem jest naruszenie godności pracownika, w szczególności stworzenie wobec niego zastraszającej, wrogiej, poniżającej, upokarzającej lub uwłaczającej atmosfery; na zachowanie to mogą się składać fizyczne, werbalne lub pozawerbalne elementy (molestowanie seksualne).
§ 7. Podporządkowanie się przez pracownika molestowaniu lub molestowaniu seksualnemu, a także podjęcie przez niego działań przeciwstawiających się molestowaniu lub molestowaniu seksualnemu nie może powodować jakichkolwiek negatywnych konsekwencji wobec pracownika.
Art. 18[3b] kodeksu pracy
§ 1. Za naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu, z zastrzeżeniem § 2-4, uważa się różnicowanie przez pracodawcę sytuacji pracownika z jednej lub kilku przyczyn określonych w art. 18[3a] § 1, którego skutkiem jest w szczególności:
1) odmowa nawiązania lub rozwiązanie stosunku pracy,
2) niekorzystne ukształtowanie wynagrodzenia za pracę lub innych warunków zatrudnienia albo pominięcie przy awansowaniu lub przyznawaniu innych świadczeń związanych z pracą,
3) pominięcie przy typowaniu do udziału w szkoleniach podnoszących kwalifikacje zawodowe
– chyba że pracodawca udowodni, że kierował się obiektywnymi powodami.
§ 2. Zasady równego traktowania w zatrudnieniu nie naruszają działania, proporcjonalne do osiągnięcia zgodnego z prawem celu różnicowania sytuacji pracownika, polegające na:
1) niezatrudnianiu pracownika z jednej lub kilku przyczyn określonych w art. 183a § 1, jeżeli rodzaj pracy lub warunki jej wykonywania powodują, że przyczyna lub przyczyny wymienione w tym przepisie są rzeczywistym i decydującym wymaganiem zawodowym stawianym pracownikowi;
2) wypowiedzeniu pracownikowi warunków zatrudnienia w zakresie wymiaru czasu pracy, jeżeli jest to uzasadnione przyczynami niedotyczącymi pracowników bez powoływania się na inną przyczynę lub inne przyczyny wymienione w art. 183a § 1;
3) stosowaniu środków, które różnicują sytuację prawną pracownika, ze względu na ochronę rodzicielstwa lub niepełnosprawność;
4) stosowaniu kryterium stażu pracy przy ustalaniu warunków zatrudniania i zwalniania pracowników, zasad wynagradzania i awansowania oraz dostępu do szkolenia w celu podnoszenia kwalifikacji zawodowych, co uzasadnia odmienne traktowanie pracowników ze względu na wiek.
§ 3. Nie stanowią naruszenia zasady równego traktowania w zatrudnieniu działania podejmowane przez określony czas, zmierzające do wyrównywania szans wszystkich lub znacznej liczby pracowników wyróżnionych z jednej lub kilku przyczyn określonych w art. 183a § 1, przez zmniejszenie na korzyść takich pracowników faktycznych nierówności, w zakresie określonym w tym przepisie.
§ 4. Nie stanowi naruszenia zasady równego traktowania ograniczanie przez kościoły i inne związki wyznaniowe, a także organizacje, których etyka opiera się na religii, wyznaniu lub światopoglądzie, dostępu do zatrudnienia, ze względu na religię, wyznanie lub światopogląd jeżeli rodzaj lub charakter wykonywania działalności przez kościoły i inne związki wyznaniowe, a także organizacje powoduje, że religia, wyznanie lub światopogląd są rzeczywistym i decydującym wymaganiem zawodowym stawianym pracownikowi, proporcjonalnym do osiągnięcia zgodnego z prawem celu zróżnicowania sytuacji tej osoby; dotyczy to również wymagania od zatrudnionych działania w dobrej wierze i lojalności wobec etyki kościoła, innego związku wyznaniowego oraz organizacji, których etyka opiera się na religii, wyznaniu lub światopoglądzie.
Art. 18[3d], kodeksu pracy Osoba, wobec której pracodawca naruszył zasadę równego traktowania w zatrudnieniu, ma prawo do odszkodowania w wysokości nie niższej niż minimalne wynagrodzenie za pracę, ustalane na podstawie odrębnych przepisów.

**
Art. 45 § 1. kodeksu pracy: W razie ustalenia, że wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony jest nieuzasadnione lub narusza przepisy o wypowiadaniu umów o pracę, sąd pracy – stosownie do żądania pracownika – orzeka o bezskuteczności wypowiedzenia, a jeżeli umowa uległa już rozwiązaniu – o przywróceniu pracownika do pracy na poprzednich warunkach albo o odszkodowaniu.
§ 2. Sąd pracy może nie uwzględnić żądania pracownika uznania wypowiedzenia za bezskuteczne lub przywrócenia do pracy, jeżeli ustali, że uwzględnienie takiego żądania jest niemożliwe lub niecelowe; w takim przypadku sąd pracy orzeka o odszkodowaniu.
§ 3. Przepisu § 2 nie stosuje się do pracowników, o których mowa w art. 39 i 177, oraz w przepisach szczególnych dotyczących ochrony pracowników przed wypowiedzeniem lub rozwiązaniem umowy o pracę, chyba że uwzględnienie żądania pracownika przywrócenia do pracy jest niemożliwe z przyczyn określonych w art. 411; w takim przypadku sąd pracy orzeka o odszkodowaniu.

Całość tekstu postanowienia o przekazaniu zagadnienia prawnego do rozstrzygnięcia przez poszerzony skład SN, dostępne jest TU: http://www.sn.pl/sprawy/SiteAssets/Lists/Zagadnienia_prawne/EditForm/I-PK-0083_15_postanowienie.pdf

Informacja o sprawie sądowej na stronie Sądu Najwyższego dostępna jest TU: http://www.sn.pl/sprawy/SitePages/e-Sprawa.aspx?ItemID=1782&ListName=esprawa2016&Search=III%20PZP%203/16

Publikacje uchwały:  MoPr 2016 nr 11, str. 562, Biul. SN 2016 nr 9, Legalis Numer 1507250

Jak odliczyć koszty opieki nad osobą niepełnosprawną – ulga rehabilitacyjna w PIT 36 i PIT 37

Wydatki poniesione na opiekę pielęgniarską w domu nad osobą niepełnosprawną w okresie przewlekłej choroby, uniemożliwiającej poruszanie się, a także usługi opiekuńcze, świadczone dla osób niepełnosprawnych, zaliczonych do I grupy inwalidztwa*, mogą być odliczone od dochodu w rocznym zeznaniu podatkowym.

Odliczenie to nie jest limitowane. Odlicza się w całości kwotę faktycznie poniesionego wydatku.

Ale uwaga: warunkiem odliczenia jest jednak odpowiednia wysokość rocznych dochodów. Nie mogą przekroczyć 9 120 zł. Roczny dochód 9 120 zł, a jeśli wyższy, to już nie odliczymy? – żart? Niestety nie. Tak wygląda rzeczywistość tzw. wsparcia dla niepełnosprawnych.

Faktem jest jednak, że jeśli zatrudniamy osobę np na umowę zlecenie i mamy możliwość udowodnienia ponoszonych kosztów, to wpływają one na wysokość dochodu i – zwłaszcza przy trudnościach w uzyskaniu dobrze płatnego zatrudnienia – wiele osób niepełnosprawnych ta ulga obejmie.

Dokumentem potwierdzającym dokonanie wydatku jest każdy dokument stwierdzający wysokość poniesionego wydatku.

*Osoby zaliczone do I grupy inwalidztwa to znaczy osoby, w stosunku do których, na podstawie odrębnych przepisów, orzeczono:

a)   całkowitą niezdolność do pracy oraz niezdolność do samodzielnej egzystencji albo
b)   znaczny stopień niepełnosprawności.

Więcej informacji na temat ulg i możliwych odliczeń możecie znaleźć tu: Ulgi dla niepełnosprawnych – PIT 2016 – w PIT 36 i PIT 37 za 2015 rok

Podstawa prawna: art. 26 ust. 1 pkt 6 oraz ust. 7a pkt 9 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Ulga rehabilitacyjna – opłacenie przewodników osób niepełnosprawnych

Ulga rehabilitacyjna obejmuje m.in. wydatki na opłacenie przewodników osób niepełnosprawnych.

Jest o ulga zaliczana do tzw. wydatków limitowanych, tj. takich, które nie mogą przekroczyć określonej kwoty. Obok wydatków na opłacenie przewodników dla osób niewidomych i z niepełnosprawnością narządu ruchu zalicza się do tej grupy także utrzymanie psa asystującego czy wydatki na samochód.

W przypadku ulgi rehabilitacyjnej dot. wydatków na opłacenie przewodników osób niepełnosprawnych odliczeniu od dochodów podlegają wydatki na:

  1. opłacenie przewodników osób niewidomych I lub II grupy inwalidztwa

oraz

  1. opłacenie przewodników osób z niepełnosprawnością narządu ruchu zaliczonych do I grupy inwalidztwa.

W każdym z tych przypadków kwota odliczenia tych wydatków nie może przekroczyć w roku podatkowym kwoty 2 280 zł.

Jako I grupę inwalidztwa – należy rozumieć odpowiednio osoby, w stosunku do których, na podstawie odrębnych przepisów, orzeczono:

a) całkowitą niezdolność do pracy oraz niezdolność do samodzielnej egzystencji albo
b) znaczny stopień niepełnosprawności;

Jako II grupę inwalidztwa – należy rozumieć odpowiednio osoby, w stosunku do których, na podstawie odrębnych przepisów, orzeczono:

a) całkowitą niezdolność do pracy albo
b) umiarkowany stopień niepełnosprawności.

Podstawą do odliczenia są art. 26 ust. 1 pkt 6 i ust. 7a pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Ulgi dla niepełnosprawnych – PIT 2016 – w PIT 36 i PIT 37 za 2015 rok

Co roku dostaję pytania czy – a jeśli tak, to jakie – koszty, związane z naszą niepełnosprawnością zostaną przez Urząd Skarbowy uwzględnione i zmniejszą należny podatek dochodowy? Bo, jak pamiętamy, kwota wolna od podatku jest masakrycznie niska i nawet z najniższej możliwej renty z tytułu niezdolności do pracy zostaje nam zabierana zaliczka na podatek dochodowy. Trochę tak, jakbyśmy jedno z wypłaconych w danym roku świadczeń rentowych musieli prawie w całości zwrócić.

Zbieranie dowodów poniesienia poszczególnych wydatków i uwzględnienie ich w rocznym zeznaniu podatkowym (PIT 37 i PIT 36) pomoże nam w wyliczeniu i udowodnieniu kwot, które z poszczególnych tytułów można odliczyć od dochodu, co może skutkować zwróceniem nam wyżej wspomnianych zaliczek na podatek dochodowy.

Możliwe do odliczenia wydatki zostały pogrupowane tematycznie, ale przyjmuje się i często stosuje dla nich jedną wspólną nazwę: ULGA REHABILITACYJNA.

W ramach ulgi rehabilitacyjnej można odliczyć od naszego dochodu (wypłacana renta plus ew. przychody z zatrudnienia)  wydatki ponoszone na cele rehabilitacyjne i związane z ułatwieniem wykonywania czynności życiowych. Warunkiem jest jednak, że roczne dochody niepełnosprawnego nie przekraczają 9 120 zł.

Prawo do takiego odliczenia mają bądź bezpośrednio osoby niepełnosprawne, bądź ci, na których utrzymaniu są osoby niepełnosprawne.

Istnieją dwa rodzaje odliczeń: limitowane i nielimitowane.

Wydatki nielimitowane (oznaczę je dalej: WN) podlegają odliczeniu w całości. To znaczy, że nie ma granicy wydatków. Można je odliczyć w takiej wysokości, ale zawsze tyle – na ile mamy na to dowody (np. rachunki, faktury). Do wydatków nielimitowanych zalicza się między innymi koszty związane z przystosowaniem mieszkania do potrzeb osoby niepełnosprawnej, odpłatną rehabilitację (na przykład sanatorium) czy opiekę pielęgniarską w domu nad niepełnosprawnym.

Wydatki limitowane (oznaczę je dalej: WL) nie mogą przekroczyć określonej kwoty. Zalicza się do nich wydatki na opłacenie przewodników dla osób niewidomych i z niepełnosprawnością narządu ruchu, utrzymanie psa asystującego czy wydatki na samochód. Każdy z tych wydatków nie może przekroczyć w roku podatkowym kwoty 2 280 zł.

Specyficznym rodzajem ulgi rehabilitacyjnej jest ulga na leki. Nie zalicza się jej ani do wydatków limitowanych, ani nielimitowanych. W tym wypadku odlicza się różnicę pomiędzy faktycznie poniesionymi wydatkami na leki w danym miesiącu, a kwotą 100 zł. Wydatek musi być udowodniony fakturą i może dotyczyć tylko tych leków, co do których lekarz specjalista stwierdzi, że osoba niepełnosprawna powinna je stosować (stale lub czasowo).

W ramach ulgi rehabilitacyjnej można odliczyć następujące wydatki:

  1. opłacenie przewodników osób niepełnosprawnych (WL)

  2. wydatki na utrzymanie psa asystującego (WL)

  3. wydatki na zakup leków j..w.

  4. wydatki związane z utrzymaniem samochodu osobowego używanego na potrzeby osób niepełnosprawnych (WL)

  5. odpłatne przejazdy środkami transportu publicznego (WN)

  6. odpłatny przewóz na zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne (WN)

  7. kolonie i obozy (WN)

  8. opieka pielęgniarska i usługi opiekuńcze (WN)

  9. zakup i naprawa sprzętu i urządzeń technicznych (WN)

Podstawa prawna: art. 26 ust. 1 pkt 6 oraz ust. 7a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Składki ZUS w 2016 i ich refundacja dla niepełnosprawnych przedsiębiorców

Przypominam o zmianie wysokości składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne.

Ich wysokość wzrosła w tym roku, poczynając od stycznia 2016. Składki za styczeń opłacimy w lutym – do 10 lutego, jeśli płacimy tylko za siebie (jednoosobowa działalność gospodarcza i brak zatrudnionych osób, za które opłacamy składki), bądź – do 15 lutego, jeśli opłacamy składki nie tylko za siebie, ale i za (choćby jedną) zatrudnioną osobę (bez względu na podstawę prawną zatrudnienia).

W przypadku osoby prowadzącej działalność gospodarczą minimalna kwota miesięcznych składek (zdrowotne, społeczne i na fundusz pracy) to 1121,52 zł (w tym chorobowa – 59,61 zł, wypadkowa – 43,79 zł, emerytalna – 474,92 zł, rentowa – 194,64 zł, fundusz pracy – 59,61, zdrowotna – 288,95 zł).

Uwaga, przez pierwsze dwa lata prowadzenia działalności te składki są niższe i w tym roku będą wynosić 465,28 zł (w tym – chorobowa 13,60 zł, wypadkowa – 9,99 zł, emerytalna – 108,34 zł, rentowa – 44,40 zł, fundusz pracy – brak, zdrowotna – 288,95 zł).

Osoby, wobec których wydane zostało orzeczenie o niepełnosprawności, mogą uzyskać zwrot części składki emerytalnej i rentowej – w różnej wysokości, zależnie od orzeczonego stopnia niepełnosprawności.

W przypadku znacznego stopnia niepełnosprawności – refundacja wyniesie 669,56 zł

W przypadku umiarkowanego stopnia niepełnosprawności – refundacja wyniesie 401,74 zł

W przypadku lekkiego stopnia niepełnosprawności – refundacja wyniesie 200,87 zł

Jeżeli prowadzimy działalność krócej, niż dwa lata – bez względu na to, w jakiej wysokości płacimy składki – refundacja będzie niższa.

W przypadku znacznego stopnia niepełnosprawności – refundacja wyniesie 152,74 zł

W przypadku umiarkowanego stopnia niepełnosprawności – refundacja wyniesie 91,64 zł

W przypadku lekkiego stopnia niepełnosprawności – refundacja wyniesie 45,82 zł

 

Uwaga. Ten wpis dotyczy osób, wobec których wydane zostało orzeczenie o określonym stopniu niepełnosprawności i które prowadzą działalność gospodarczą.

Informacje o refundacji kosztów zatrudnienia, kierowanej do pracodawców, zatrudniających osoby niepełnosprawne na umowie o pracę,  można znaleźć we wpisie: Zatrudnić osobę niepełnosprawną i otrzymać zwrot kosztów pracy

Osoba niepełnosprawna zatrudnia asystenta / opiekuna / kierowcę / tłumacza języka migowego itp

Praca na wózku - Minister Finansów NiemiecOsoba niepełnosprawna potrzebuje czasem pomocy innej osoby.

Charakter niezbędnego wsparcia zależy od rodzaju niepełnosprawności.

Może to być przewodnik, tłumacz języka migowego, asystent, opiekun, kierowca… Czasem potrzeba kilku z tych usług, czasem tylko jednej. Czasem na stałe, na pełen etat, na kilkanaście do 24 godzin na dobę, a czasem tylko na jedną lub kilka godzin dziennie. Są też osoby, które potrzebują pomocy tylko rano i wieczorem, po parędziesiąt do parunastu minut. Niby kilka chwil, ale decydujących o całym, codziennym życiu i możliwości funkcjonowania tej osoby.

Jak ją zatrudnić?

Najpierw trzeba znaleźć odpowiednią osobę. Powinna mieć należyte umiejętności, wiedzę lub doświadczenie, a czasem wystarczy tylko dobra wola, uczciwość, zaangażowanie, poczucie odpowiedzialności. Wbrew doniesieniom o wysokim bezrobociu i braku pracy – osobom niepełnosprawnym bardzo ciężko znaleźć właściwą osobę do pomocy.

Pierwszym problemem jest dotarcie do jak największej liczby osób, które mogą być zainteresowane takim zatrudnieniem. Urzędy Pracy niestety nie opublikują ogłoszeń – ofert zatrudnienia, jeśli zgłaszają je osoby fizyczne (wyjątkiem mogą być rolnicy, którym przysługuje prawo przyjęcia na staż, finansowany przez PUP). Osoba niepełnosprawna nie otrzyma więc tu wsparcia w znalezieniu pomocy – chyba że jest właścicielem firmy, prowadzi działalność gospodarczą, wtedy otrzyma wsparcie na równi z innymi oferentami. I to nie wynika ze złej woli PUP. Po prostu takie są przepisy…

Zostaje więc wypytywanie znajomych, albo wykupywanie ogłoszeń w internecie, radiu, gazetach, ewentualnie wyklejanie ogłoszeń „na ulicy”.

Z własnego doświadczenia wiem , że najskuteczniejszy jest jednak, niestety – PUP.

A gdy już się znajdziemy i uzgodnimy wzajemne warunki, dobrze jest zawartą umowę spisać, podpisać i zachować.

Najczęstsze są dwa rodzaje umów: umowa o pracę (bezwzględny wymóg umowy na piśmie, a na zakończenie współpracy obowiązek wystawienia byłemu już pracownikowi świadectwa pracy), albo umowa zlecenie.

Patrząc od strony finansowej trzeba pamiętać, że

  1. umowa o pracę ma uregulowaną ustawowo najniższą możliwą wysokość wynagrodzenia – w przypadku umowy zlecenia wysokość wynagrodzenia zależy jak na razie (planowane są zmiany) od woli stron umowy, czyli zleceniodawcy i zleceniobiorcy
  2. oba typy umów (umowa o pracę i umowa zlecenie) są obciążone obowiązkowymi składkami na ubezpieczenie społeczne (emerytalne i rentowe) i zdrowotne (umożliwiające korzystanie z opłacanych przez NFZ publicznych usług medycznych).

Osobą, która ma obowiązek obliczyć sumę ubezpieczenia, zgłosić ją i odprowadzić (czyli wpłacić na konto ZUS) jest zatrudniający, czyli osoba niepełnosprawna.

Koszt zatrudnienia osoby asystenta, opiekuna, tłumacza, przewodnika, czy osoby świadczącej usługi pielęgniarskie jest możliwy do odliczenia w rocznym zgłoszeniu podatkowym PIT, podobnie jak koszty rehabilitacji i inne tym podobne, w ramach tzw ulgi rehabilitacyjnej.

Najpierw jednak trzeba mieć środki, aby taką/takie osoby zatrudnić. A koszty miesięczne bywają czasem bardzo wysokie, Pomoc takiej osoby jest czasem z kolei niezbędna, aby osoba niepełnosprawna mogła w jakikolwiek sposób zarobkować, czyli zarabiać pieniądze m.in na zatrudnienie tejże osoby i tak się koło zamyka – nie ma zatrudnienia bez zatrudnienia. Jakkolwiek głupio to brzmi..

A co, jeśli tych pieniędzy nie mamy?

Jako pewne wyjściem są wskazywane ośrodki pomocy społecznej – zatrudnione tam opiekunki nie przesadzą jednak na wózek i nie pomogą w dotarciu do pracy, a jeśli dochód osoby niepełnosprawnej (np renta z tytułu niezdolności do pracy) jest wyższy od ustawowych limitów (skandalicznie niskich) to za takie wsparcie trzeba będzie zapłacić i to wg stawki godzinowej czasem znacznie wyższej, niż najniższe miesięczne wynagrodzenie.

Asystent,opiekun,  transport osoby niepełnosprawnej? w mniejszych miejscowościach raczej takiego wsparcia z instytucji publicznych nie uzyskamy…

Gdy pracodawca zatrudnia osobę niepełnosprawną, ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych PFRON może otrzymać zwrot kosztów wynagrodzenia tejże niepełnosprawnej osoby, koszt zatrudnienia asystenta dla niej i znaczne środki finansowe na dostosowanie stanowiska pracy. Gdy osoba niepełnosprawna osobiście chce podjąć działania w kierunku zarobkowania np w formie samozatrudnienia, czy działalności gospodarczej – nie dostanie żadnego wsparcia na zatrudnienie asystenta czy kierowcy. Równość praw najwyraźniej nie dotyczy osób niepełnosprawnych..